آمار دستگاه های کارتخوان سیار

آمار دستگاه های کارتخوان سیار

آمار دستگاه های کارتخوان سیار ، استفاده از کارت خوان و کارت‌های بانکی برای پرداخت بهای اجناس خریداری شده در فروشگاه ها اگرچه این روزها جایگاه خاصی میان شهروندان دارد، اما کارشناسان معتقدند هنوز هم میزان استفاده ایرانی ها از این وسیله با استانداردهای بین المللی فاصله دارد.

بسیاری از شهروندان فروشگاه‌های بزرگ و کوچک به حضور مهمانی کوچک عادت کرده‌اند؛ مهمانی که ابتدا با استقبال گرمی از سوی میزبانان خود مواجه نشد ولی رفته رفته جای خود را پیدا کرده و در حال حاضر حتی در سوپرمارکت‌های کوچک محلی هم شاهد حضور این میهمان کوچک هستیم؛ میهمانی که به واسطه آن شهروندان می‌توانند فارغ از دغدغه‌های حمل پول و اسکناس خرید کرده و وجه آن را با کارت بانکی خود به صورت الکترونیک پرداخت کنند. این میهمانان کوچک اما توانمند همان دستگاه‌های پرداخت الکترونیک یا POS هستند.

پوز چیست؟

دستگاه‌ پایانه فروش یا کارتخوان (POS) دستگاهی است که از طریق ارتباط تلفنی یا شبکه‌ای به سیستم بانکی امکان انتقال خودکار مبلغ خرید از حساب فروشنده را فراهم می‌سازد. دستگاه‌های پایانه فروش علاوه بر امکان پرداخت دارای عملکردهای مختلفی از جمله پرداخت قبوض، شارژ سیم‌کارت، اعلام موجودی، دریافت صورتحساب، امکان انصراف از خرید و گزارش روزانه است که صاحبان آن را از مزایای شعبه کوچک بانکی برخوردار می‌کند.

مزایای استفاده از پایانه‌ فروش الکترونیکی

پوزها از ابزارهای مهم در نظام اقتصادی مدرن محسوب می‌شوند؛ ابزاری که در بازار سنتی ما با کم‌توجهی مواجه شده و کاربرد قابل توجه آنها مورد استقبال عموم قرار نگرفته است. البته بخشی از این کم‌توجهی ناشی از ضعف فرهنگ‌سازی و کم‌اطلاعی شهروندان از کاربرد و مزایای این دستگاه است اما بخش دیگر به دلیل ناهماهنگی‌های سیستم اقتصادی کشور در استفاده از فناوری‌های نوین اقتصادی و شیوه‌های بهره‌برداری از آن است. بعضی از مزایای استفاده از این دستگاه‌ها به شرح زیر است:

1 – کاهش اتلاف زمان و سفرهای غیرضروری .
2-  ضریب امنیتی بسیار بالا.
3 – استفاده از پایانه فروش هیچ هزینه‌ای برای دارنده کارت ندارد.
4 – اسکناس یکی از عوامل انتقال آلودگی‌ها و بیماری‌هاست.

کاهش ابزارهای پذیرش

مقایسه میان تعداد ابزارهای پذیرش در فروردین و اسفند نشان از کاهش تعداد این ابزارها دارد. علت این کاهش در تعداد ابزارها نیز باز افزایش نسبی آن در اسفندماه به دلیل برگزاری نمایشگاه‌های بهاره و کاهش یافتن این تعداد در فروردین به دلیل جمع شدن این نمایشگاه‌ها بیان‌شده است.

البته در مقایسه نقطه‌به‌نقطه شاهد افزایش دو ابزار پذیرش اینترنتی و کارت‌خوان فروشگاهی در فروردین امسال نسبت به فروردین ۹4 هستیم این در حالی است که تعداد ابزار پذیرش موبایلی با کاهش ۳۴ درصدی مواجه شده است. اگر به آنچه در سال گذشته برای بستر موبایلی در کشورمان گذشت نگاهی بیندازیم ، اعمال محدودیت‌های استفاده از USSD را می‌توان دلیلی بر کاهش ابزار پذیرش موبایلی دانست.

مقایسه تعداد هر یک از ابزارهای پذیرش به صورت ماهیانه و نقطه به نقطه(آمار دستگاه های کارتخوان سیار)

آمار دستگاه های کارتخوان سیار

اما سهم هرکدام از این ابزارها در پذیرش تراکنش‌ها در فروردین‌ماه چقدر بود؟ بدون تردید در میان سه ابزار کارت‌خوان، اینترنت و موبایل رتبه اول به کارت‌خوان می‌رسد که با ۹۹.۶۰ درصد بیشترین سهم در پرداخت‌ها از طریق شاپرک را به خود اختصاص می‌دهد. این درصد در اسفندماه هم فقط ۰.۰۱ درصد سهم کمتر را نشان می‌دهد. در کل سهم هرکدام از این ابزارها در دو ماه اسفند و فروردین تغییر چندانی نداشته و فقط همان ۰.۰۱ درصد افزایش در ابزار اینترنتی و کاهش ۰.۰۱ درصدی در کارت‌خوان مشاهده می‌شود.

تعداد ابزار اینترنتی، موبایلی و کارت‌خوان در فروردین‌ماه به ترتیب ۱۶ هزار و ۱۴۳، یک هزار و ۳۰۹ و چهار میلیون و ۳۷۴ هزار و ۱۱۹ گزارش‌شده است.

سهم هر یک از ابزارهای پذیرش

تعداد ابزارهای مختلف را بررسی کردیم، شاخص دیگری نیز در ارتباط با ابزارهای مختلف وجود دارد که سهم هرکدام از آن‌ها در تراکنش‌ها را نشان می‌دهد. قابل پیش‌بینی است که کارت‌خوان‌ها بیشترین سهم را در تعداد تراکنش دارند. محاسبات نشان می‌دهد در فروردین‌ماه امسال ۸۳.۳۶ درصد تراکنش‌های شاپرکی از طریق کارت‌خوان‌ها انجام‌شده است. ابزارهای موبایلی با ۱۳.۸۶ درصد و اینترنتی با ۲.۷۸ درصد در رده‌های بعدی قرار می‌گیرند.

آمار دستگاه های کارتخوان سیار

آمار دستگاه های کارتخوان سیار

آمار دستگاه های کارتخوان سیار

آمار دستگاه های کارتخوان سیار

از دو شاخص بالا یعنی سهم تعداد ابزارها و سهم هر ابزار در کل تراکنش‌ها، شاخص دیگری به وجود می‌آید که تعداد تراکنش به ازای هر ابزار را نشان می‌دهد. از این نظر ابزارهای موبایلی بالاتر از دو ابزار دیگر قرار می‌گیرد، ابزارهای اینترنتی هم در این شاخص بالاتر از کارت‌خوان‌ها هستند. گفته می‌شود سهولت در دسترسی به موبایل باعث شده با اختلاف زیادی نسبت به دو ابزار دیگر اثربخشی بالایی داشته باشد.

رشد پرداخت قبض و خرید شارژ

تراکنش‌هایی که از بستر شاپرک انجام می‌شوند شامل تراکنش‌های خرید کالا و خدمات، مانده‌گیری و درنهایت پرداخت قبض و خرید شارژ تلفن همراه است. محاسبات نشان می‌دهد در فروردین‌ماه تراکنش‌های خرید کالا و خدمات ازنظر مبلغ با ۹۶.۸۳ درصد بیشترین سهم در انواع مختلف تراکنش‌های شاپرکی را به خود اختصاص داده است. پرداخت قبض و خرید شارژ ۳.۱۷ درصد از مبلغ تراکنش‌ها را شامل می‌شود. مانده‌گیری هم به دلیل ماهیتش سهم مبلغی صفر دارد.

ازنظر تعداد تراکنش‌ها در فروردین‌ماه خرید کالا و خدمات ۶۹.۴۸ درصد کل را شامل می‌شود و پرداخت قبض و خرید شارژ و مانده‌گیری به ترتیب با ۲۳.۲۷ و ۷.۲۵ درصد در رده‌های بعدی قرار می‌گیرند. اگر دو شاخص سهم مبلغی و تعدادی انواع تراکنش‌ها را در فروردین ۹۵ و اسفند ۹۴ با هم مقایسه کنیم به این نتیجه می‌رسیم که پرداخت قبض و خرید شارژ در هر دو شاخص رشد داشته است.

رشد کارت‌خوان در استان‌ها

ازآنجا ‌که خدمات ابزارهای پذیرش اینترنتی و موبایلی برای هر استان و منطقه قابل‌تفکیک نیست، بنابراین چگونگی پراکندگی این ابزارها فقط در مورد کارت‌خوان‌ها قابل‌تحلیل است.

نکته قابل‌توجه در مورد تغییرات تعداد کارت‌خوان‌ها در استان‌های کشور در فروردین‌ماه نسبت به اسفند، افزایش این رقم در ۱۹ استان کشور است. بیشترین افزایش هم مربوط به استان تهران با ۴.۶۷ درصد رشد در تعداد کارت‌خوان است. رشد قابل‌توجه در کارت‌خوان‌های استان تهران نیز به دلیل برگزارش نمایشگاه‌های بهاره و خریدهای نوروزی بوده که در اسفندماه باعث افزایش تعداد کارت‌خوان‌ها شده.

در مورد توزیع کارت‌خوان‌ها شاخص مفید دیگر سرانه تعداد کارت‌خوان فروشگاهی تراکنش‌دار در هر استان به ازای جمعیت بالای ۱۸ سال است. محاسبه این شاخص نشان می‌دهد در میان استان‌های کشور، استان یزد بالاترین سرانه کارت‌خوان را داراست. استان‌های هرمزگان و سمنان نیز در رتبه‌های دوم و سوم قرار می‌گیرند. استان تهران نیز که با اختلاف زیادی نسبت به سایر استان‌ها تعداد کارت‌خوان‌ها را به خود اختصاص داده است در رتبه چهار ازنظر سرانه کارت‌خوان قرار می‌گیرد.

سهم شرکت‌های پرداخت

آمارهایی که شاپرک در اختیار دارد این امکان را می‌دهد که عملکرد ۱۲ شرکت پرداخت کشور ازنظر سهم تعدادی و مبلغی تراکنش‌ها از طریق کارت را بررسی کرد. همچنین شاخص اثربخشی کارت‌خوان برای هر شرکت قابل‌بررسی است.

آمار دستگاه های کارتخوان سیار

آمار دستگاه های کارتخوان سیار

ازنظر تعداد تراکنش‌ها در فروردین‌ماه، شرکت به‌پرداخت ملت با ۲۴.۶۵ درصد در رتبه اول قرار می‌گیرد. شرکت‌های آسان پرداخت پرشین و پرداخت الکترونیک سامان نیز که هرکدام حدود ۱۵ درصد سهم بازار را در دست دارند در رتبه‌های دوم و سوم قرار می‌گیرند .جالب اینجاست که شرکت ناواکو که صد در صد آن متعلق به بانک مسکن می باشد هیچ گونه فعالیتی در این زمینه نداشته و می توان گفت که عملا هیچ نقشی در این زمینه بر اساس آمار ایفا نمی کند.

آمار دستگاه های کارتخوان سیار

آمار دستگاه های کارتخوان سیار

از طرف دیگر اگر بخواهیم سهم هرکدام از شرکت‌ها را ازنظر مبلغ تراکنش بررسی کنیم، به نتایج دیگری دست پیدا می‌کنیم که مقایسه آن با شاخص بالا حقایقی را در مورد شرکت‌ها نشان می‌دهد.

ازنظر مبلغ تراکنش باز هم به‌پرداخت ملت بیشترین سهم را به خود اختصاص می‌دهد. کارت اعتباری ایران کیش با ۱۳.۸۷ درصد و خدمات نوین داده‌ورزی سداد با ۱۰.۶۱ درصد رتبه‌های دوم و سوم را ازنظر سهم مبلغ تراکنش کسب می‌کنند.

مقایسه بین این دو شاخص نشان می‌دهد که بالاتر بودن شاخص مبلغ تراکنش به تعداد تراکنش نشان از جای‌گیری مناسب‌تر بسترهای پرداخت شرکت است به این معنا که مبالغ بالاتری به ازای هر تراکنش منتقل می‌شود. اینجا باید یادآوری کرد که هر چه تعداد تراکنش‌ها بیشتر باشد کارمزد دریافتی برای شرکت پرداخت بیشتر خواهد شد و هرچه مبلغ تراکنش‌ها بالاتر رود برای بانک پذیرنده منفعت ایجاد خواهد شد.

شاخص اثربخشی

شاخص اثربخشی کارت‌خوان عملکرد شرکت‌های ارائه‌دهنده خدمات پرداخت را با ترکیبی از تعداد کارت‌خوان و تعداد تراکنش کارت‌خوان بررسی می‌کند. این شاخص نسبت تراکنش‌های کارت‌خوان‌های فروشگاهی یک شرکت از کل تراکنش‌های کارت‌خوان‌های شبکه، به نسبت تعداد کارت‌خوان‌های فعال سیستمی یک شرکت به کل کارت‌خوان‌های فعال سیستمی شرکت‌ها را اندازه‌گیری می‌کند. اگر این عدد یک باشد به این معناست که شرکت ارائه‌دهنده خدمات پرداخت به اندازه سهمی که از تعداد کارت‌خوان‌های بازار دارد به همان اندازه نیز سهم از کل تراکنش‌ها دارد. اگر این رقم دو باشد یعنی شرکت دو برابر سهم خود از بازار کارت‌خوان توانسته سهم تراکنش‌ها را به خود اختصاص دهد؛ بنابراین هرچه این رقم بالاتر رود عملکرد شرکت مطلوب‌تر خواهد بود.

منبع : سایت شاپرک

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *